۱-۱-۱ مسئولیت اجتماعی سازمان
تعالی، فراتر رفتن از چارچوب حداقل الزامات قانونی است که سازمان در آن فعالیت میکند و تلاش برای درک و پاسخگویی به انتظارات ذینفعان سازمان در جامعه است. سازمانهای متعالی، بهعنوان سازمانهایی مسئول با ایجاد شفافیت و پاسخگویی مناسب به ذینفعانشان در قبال عملکرد خود، رویکردهایی اخلاقی اتخاذ میکنند، به مسؤولیت اجتماعی و حفظ محیطزیست حال و آینده توجه نموده و فعالانه آن را ترویج میکنند. مسؤولیتهای اجتماعی سازمان در ارزشهای سازمان بیان گردیده و با سایر فعالیتهای سازمان یکپارچهشده است. این سازمانها انتظارات و الزامات قانونی، اجتماعی، محلی و حتی منطقهای خود را از طریق مشارکت و فعالیتهای آزاد ذینفعان، برآورده میکنند. این سازمانها، ضمن اینکه در مورد ریسکها و مخاطرات، مدیریت صحیحی را اعمال میکنند در تلاش برای اجرای پروژههایی هستند که هم منافع سازمان و هم منافع جامعه را تأمین نماید و اطمینان کامل کلیه ذینفعان را نیز در نظر دارند. آنها از تأثیرات حال و آینده سازمان بر جامعه آگاه بوده و مراقبتهای لازم را برای حداقل نمودن اثرات زیانبار اعمال میکنند.
۱-۲ معیارها و زیرمعیارها در مدل سرآمدی EFQM
مدل EFQM که مشخصکننده وجود رویکردهای زیادی برای دستیابی به برتری پایدار در تمامی جنبههای عملکرد است و بر پایه این فرضیه استوار شده که نتایج برتری در رابطه با عملکرد، مشتری، کارکنان و جامعه، از طریق تحقق رهبری، خطمشی و راهبرد، کارکنان، شراکتها و منابع و فرآیندها قابل دستیابی است.
مدل سرآمدی EFQM یک مدل غیر تجویزی است که ساختار آن بر پایه ارزشهای هشتگانه و از ۹ معیار و ۳۲ زیر معیار شکل یافته است. این مدل بهگونهای است که معیارها و زیر معیارها بر هم تأثیر دارند و باهم مرتبط هستند و در حقیقت یک سیستم را تشکیل میدهند. این معیارها، هسته و قلب مدل هستند و مبنای ارزیابی یک سازمان قرار میگیرند. معیارهای مدل EFQM به دو دسته توانمندسازها و نتایج تقسیم میشوند (همایونفر, ۱۳۸۹).
۱-۲-۱ توانمندسازها
پنج معیار از معیارهای ۹-گانه، گروه توانمندسازها را تشکیل میدهند و بیانکننده نوع فعالیتهای سازمان و چگونگی انجام آن فعالیتها هستند و عواملیاند که سازمان را برای رسیدن به نتایج عالی، توانمند مینمایند. توانمندسازها متشکل از رهبری، خطمشی و استراتژی، کارکنان، مشارکتها و منابع، فرآیندها هستند که در ادامه به بحث در مورد آنها خواهیم پرداخت.
۱-۲-۲ نتایج
چهار معیار باقیمانده گروه نتایج را تشکیل میدهند و مشخصکننده خواستههایی میباشند که سازمان باید با اجرای توانمندسازها به آنها دست یابد. این نتایج شامل نتایج مشتریان، نتایج کارکنان، نتایج جامعه و نتایج کلیدی عملکرد هستند.
۱-۳ معرفی معیارها
مدلی که جایزه ملی بهرهوری و تعالی سازمانی بر آن استوار است شده، دارای ۹ معیار است. ۵ معیار آن، توانمندسازها و ۴ معیار دیگر نتایج هستند. معیارهای توانمندساز، آنچه را یک سازمان انجام میدهد، پوشش میدهند و معیارهای نتایج، آنچه را که یک سازمان به دست میآورد. نتایج براثر اجرای توانمندسازها به دست میآیند و توانمندسازها با گرفتن بازخورد از نتایج بهبود مییابند، هر یک از معیارهای نهگانه مدل جایزه ملی بهرهوری و تعالی سازمانی شامل چند جزء است که ابعاد مختلف معیار را مشخص میسازد. در ادامه تعریف هر یک از معیارهای مدل و اجزای آنها آمده است.
۱-۳-۱ معیار رهبری
رهبران متعالی، آرمان و مأموریت را تدوین و دستیابی به آن ارزشها و سامانههای موردنیاز برای موفقیت پایدار سازمان را ایجاد کرده و با عمل و رفتار مناسب خود آنها را به اجرا درمیآورند. در دوران تغییر و تحولات سازمان، ثبات در مقاصد دارند و هرکجا که لازم باشد قادرند تا جهتگیری سازمان را متحول ساخته و کارکنان را به پیروی آن ترغیب کنند. نقش معیار رهبری در سازمان سرآمد شامل موارد زیر است:
برای دانلود متن کامل اینجا کلیک کنید
|
[یکشنبه 1399-01-10] [ 10:21:00 ب.ظ ]
|
